Avrupa Çelik Birliği (EUROFER), Recycling Europe ve NGO Shipbreaking Platform (Gemi Söküm Platformu), Avrupa Komisyonu’na çağrıda bulunarak gemi söküm sektöründe “çifte standartların” sona erdirilmesini istedi. Kuruluşlar, üçüncü ülkelerdeki gemi söküm tesislerine ilişkin teknik rehberlerin revizyon sürecinde, “beaching” ve “landing” yöntemlerinin açık şekilde yasaklanmasını talep etti.
AB Gemi Geri Dönüşüm Yönetmeliği kapsamında kullanılan teknik kılavuzların, AB bayraklı gemilerin üçüncü ülkelerde söküldüğü tesislerin denetiminde referans olarak kullanıldığı hatırlatıldı. Kuruluşlar, farklı ülkelerde farklı uygulamaların ortaya çıkmasının düzenleyici uyumsuzluklara yol açtığını savundu.
Açıklamada, gemi söküm tesislerinin yalnızca tam çevresel kontrol sağlayan altyapıya sahip olması gerektiği belirtilirken, üçüncü ülkelerdeki tesislerin AB içindeki tesislerle eşdeğer çevresel izin ve denetim süreçlerine tabi olması gerektiği ifade edildi.
Türkiye: Aliağa Tesisleri Gündemde
Açıklamada, Türkiye’de gemi söküm sektörüne ilişkin çevresel izin ve değerlendirme süreçlerine yönelik uygulamalara da değinildi. İzmir Aliağa’daki bazı tesislerin, çevre ve iş güvenliği açısından değerlendirmelere konu olduğu ifade edilirken, bu tesislere ilişkin görüşlerin yeniden gözden geçirilmesi gerektiği yönündeki değerlendirmeler paylaşıldı.
Kuruluşlar ayrıca, uyumsuz tesislerin AB listesine giriş ve çıkış süreçleri için net bir takvim ve yaptırım mekanizması oluşturulması gerektiğini, Basel Sözleşmesi kapsamındaki yükümlülüklerin de teknik rehberlere entegre edilmesinin önem taşıdığını belirtti.
NGO Shipbreaking Platform İcra Direktörü Ingvild Jenssen, mevcut izin ve denetim farklılıklarının sektördeki çifte standardın temel nedeni olduğunu belirterek, AB çevre ve iş güvenliği standartlarının tüm ülkeler için referans alınması gerektiğini söyledi.
Recycling Europe temsilcisi Isabelle Radovan, teknik kılavuzların güncellenmesinin küresel standartları yükseltmek ve daha adil bir rekabet ortamı oluşturmak için önemli bir fırsat olduğunu ifade etti.
EUROFER yetkilisi Aurelio Braconi ise yalnızca gemi söküm tesislerinin değil, bu tesislerden çıkan malzemeleri işleyen çelik tesislerinin de AB standartlarına uygun çevresel performans göstermesi gerektiğini vurguladı.
Açıklama, AB’nin yalnızca en iyi çevresel ve güvenlik standartlarını uygulayan yöntemleri desteklemesi gerektiği vurgusuyla sona erdi. Kuruluşlar, Avrupa’da yasaklanan yöntemlerin üçüncü ülkelerde dolaylı olarak kabul edilmesinin “kabul edilemez” olduğunu belirtti.
Avrupa Komisyonu’nun teknik rehberlere ilişkin revizyon sürecine dair kararını önümüzdeki dönemde açıklaması bekleniyor.
