Drewry, çok amaçlı gemi (MPV) filosunda yaşlanmanın ve artan düzenleyici baskıların önümüzdeki dönemde gemi sökümlerini artırabileceğini, ancak bunun geniş çaplı bir hurdaya çıkarma dalgasına dönüşmesinin beklenmediğini açıkladı.
Denizcilik araştırma şirketi Drewry, MPV filosunun geleceğine ilişkin son değerlendirmesinde, yaşlanan gemi filosu ile çevresel düzenlemelerin armatörler üzerindeki yenileme baskısını artırdığına dikkat çekti. Ancak mevcut koşulların, tüm yaşlı gemilerin hızla filodan çıkarılmasından ziyade seçici söküm ve kademeli filo yenilemesini beraberinde getireceği öngörülüyor.
Drewry’nin analizinde, önümüzdeki 12 ay içerisinde söküme gitme ihtimali bulunan gemiler belirlenirken gemilerin yaşı, uzun süre faal olmaması ve özel sörvey tarihleri gibi kriterler dikkate alındı. Buna göre özellikle 5.000-10.000 dwt kapasite aralığındaki gemiler, önümüzdeki dönemde daha yüksek söküm baskısıyla karşı karşıya kalabilir.
Buna karşılık 10.000-20.000 dwt segmenti, filonun daha genç gemilerden oluşması nedeniyle daha düşük bir söküm riski taşıyor. Drewry, bu segmentteki gemilerin ortalama yaşının yaklaşık 15 yıl olduğunu belirtiyor.
Analize göre, 25 yaş ve üzerindeki gemiler doğal olarak söküm açısından daha yüksek risk taşıyor. Ancak geminin yaşı, tek başına filodan çıkarılma kararını belirlemiyor.
Geminin gelir yaratma kapasitesi, işletme ve uyum maliyetleri, bakım ihtiyaçları ve uygun ticari istihdam bulabilmesi de karar sürecinde önemli rol oynuyor. Bu nedenle borç yükü bulunmayan, işletme maliyetleri kontrol altında olan ve farklı yük türlerine hizmet verebilen yaşlı gemiler, özellikle niş ve bölgesel ticaretlerde çalışmaya devam edebiliyor.
Drewry’ye göre piyasa koşulları güçlü kaldığı sürece armatörler, yaşlı gemileri artan bakım ve sörvey maliyetlerine rağmen işletmeyi tercih edebilir. Ancak navlun piyasasının zayıflaması, bu gemilerin söküm veya lay-up seçeneklerini daha cazip hale getirebilir.
Filo yenileme baskısının bir diğer önemli unsuru ise EEXI ve CII gibi çevresel düzenlemeler. Bu kurallar, gemilerin enerji verimliliği ve karbon yoğunluğu performansını daha önemli hale getirirken, yaşlı gemilerin işletme maliyetlerini de artırabiliyor.
Bununla birlikte Drewry, armatörlerin henüz büyük ölçekte söküme yönelmek yerine gemilerin hızını optimize etmek ve teknik iyileştirmeler yapmak gibi çözümleri tercih ettiğine dikkat çekiyor.
Drewry’nin tahminine göre önümüzdeki 12 ay içerisinde yaklaşık 1,93 milyon dwt General Cargo kapasitesinin söküme gitmesi bekleniyor.
Ancak bu rakamın, MPV filosunda geniş çaplı bir yenilenme dalgası anlamına gelmediği belirtiliyor. Yeni gemi siparişlerinin de ağırlıklı olarak filonun büyütülmesinden ziyade mevcut yaşlı tonajın yenilenmesine hizmet etmesi bekleniyor.
Önümüzdeki dönemde MPV filosunda yaşlı gemilerin özellikle bölgesel ve daha düşük kârlı ticaretlerde hizmet vermeye devam ettiği, daha yeni ve verimli gemilerin ise proje yükleri, breakbulk ve heavy-lift gibi daha özel operasyonlara yöneldiği daha karma bir filo yapısının ortaya çıkması bekleniyor.
Drewry’nin değerlendirmesine göre MPV sektöründe dönüşüm hızlanıyor; ancak bu dönüşümün anahtarı kitlesel söküm değil, piyasa koşulları ve yeni çevresel gereklilikler doğrultusunda gerçekleşecek seçici filo yenilemesi olacak.
