Küresel gemi sipariş defteri son 12 ayda %27 büyüdü. Bu artış, 2008 küresel finans krizinin hemen öncesindeki dönemden bu yana görülen en hızlı yıllık büyümeye işaret ediyor.
Dünya denizcilik sektöründe yeni gemi siparişleri hız kesmeden artıyor. Clarksons Research verilerine göre, küresel gemi sipariş defteri son bir yılda brüt tonaj bazında %27 büyüyerek 405,9 milyon GT’ye ulaştı. Bu oran, 2008 finansal krizinden hemen önceki dönemden bu yana kaydedilen en yüksek büyüme hızına karşılık geliyor.
Ağustos ayı başında küresel ticari filo 117.022 gemi ve 1,8 milyar GT seviyesindeydi. Filo yıllık bazda yalnızca %4 büyürken, sipariş defterinin yaklaşık yedi kat daha hızlı genişlemesi dikkat çekiyor.
Clarksons verilerine göre dünya genelinde şu anda 9.012 gemi, toplam 405,9 milyon GT kapasiteyle inşa edilmek üzere sipariş edilmiş durumda.
Siparişlerdeki artış da devam ediyor. 2026’nın ilk yedi ayında armatörler toplam 1.947 yeni gemi için 105,7 milyon GT’lik sipariş verdi. Clarksons, yeni gemi talebinin tanker, kuru yük, konteyner ve diğer ana segmentlerin tamamında güçlü olduğunu belirtiyor.
Mevcut sipariş temposunun yılın geri kalanında da korunması halinde, 2026 sipariş hacmi 2007 yılında verilen 173,7 milyon GT’lik rekor seviyeye yaklaşabilir.
2026’da yeni gemi yatırımlarında en agresif davranan grup ise Yunan armatörler oldu. Yunanistan’ı Çinli armatörler takip ederken, Singapur merkezli şirketler daha geride yer aldı.
Sektördeki mevcut tablo, 2006-2007 dönemini de hatırlatıyor. O dönemde yüksek navlunlar, finansmana kolay erişim ve Çin kaynaklı emtia ticaretine yönelik güçlü beklentiler, küresel gemi siparişlerinde büyük bir patlama yaratmıştı.
2008 finansal krizi öncesinde küresel sipariş defteri, mevcut filonun yarısından daha büyük bir seviyeye ulaşmıştı.
Gemi siparişlerindeki mevcut büyüme, pandemi sonrasındaki güçlü sipariş dalgasını da geride bırakıyor.
2021 yılında özellikle konteyner hatları ve LNG taşıyıcılarının yüksek kazançlarını yeni gemilere yönlendirmesiyle küresel sipariş defteri yaklaşık %24 büyümüştü. 2024’te ise bu oran %26 seviyesine ulaşmıştı.
Ancak 2026’da kaydedilen %27’lik büyüme, sektörü yeniden 2008 öncesindeki hızlı sipariş dönemini hatırlatan bir seviyeye taşıdı.
Küresel gemi sipariş defteri 2020’li yıllarda ortalama 230-240 milyon GT seviyesinde seyrediyordu. Bugün ulaşılan 405,9 milyon GT, bu ortalamanın yaklaşık %70-75 üzerinde bulunuyor.
Sektörde yüksek navlun ve güçlü varlık değerleri armatörlerin yeni gemi yatırımlarını desteklerken, siparişlerdeki bu hızlı artış gelecekte filo kapasitesinin önemli ölçüde büyümesine yol açabilir.
Ancak sektör açısından kritik soru, mevcut sipariş dalgasının talep artışıyla ne ölçüde dengeleneceği olacak. Siparişlerin filoya hızla eklenmesi, ilerleyen yıllarda arz fazlası ve navlunlar üzerinde baskı oluşturma riskini de beraberinde getirebilir.
Küresel gemi sipariş defterindeki %27’lik büyüme, denizcilik sektörünün yeniden büyük bir yatırım döngüsüne girdiğini gösteriyor. Ancak bu yükselişin sürdürülebilirliği, gelecek dönemde arz-talep dengesine bağlı olacak.
